ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը շաբաթ օրը հայտարարել է, որ մերժել է Իրանի վերջին առաջարկը, որն ամերիկյան կողմին փոխանցվել էր այս շաբաթ Նյու Յորքում կայացած անուղղակի բանակցությունների ընթացքում, հայտնել է Axios-ը։

«Նրանք առաջարկ ներկայացրին, և ես այն մերժեցի», — ասել է Թրամփը՝ չմանրամասնելով։

ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև բանակցությունները փորձում են վերսկսել Կատարը և այլ տարածաշրջանային միջնորդներ։ Միևնույն ժամանակ, կողմերի դիրքորոշումները հիմնական հարցերի շուրջ շարունակում են էապես տարբերվել։

Իրանը ցանկանում է հետագա բանակցությունները կենտրոնացնել Հորմուզի նեղուցի շուրջ իրավիճակի և ամերիկյան ռազմածովային շրջափակման վրա։ Թրամփի վարչակազմը, իր հերթին, Թեհրանից պահանջում է զիջումներ միջուկային ծրագրի հարցում։

Չնայած Թրամփի հայտարարությանն Իրանի վերջին առաջարկը մերժելու մասին՝ ամերիկացի մի պաշտոնյա նշել է, որ երկու երկրների միջև անուղղակի շփումները շարունակվում են և ընթանում են «դրական և կառուցողական» մթնոլորտում։ Նրա խոսքով՝ կողմերը քննարկում են նաև միջուկային հարցը։

Այս շաբաթ Նյու Յորքում անուղղակի բանակցությունների նոր փուլ են անցկացրել ԱՄՆ հատուկ բանագնաց Սթիվ Ուիթքոֆը և Ջարեդ Քուշները։ Նրանք ՄԱԿ Գլխավոր ասամբլեայի շրջանակում հանդիպել են Իրանի արտաքին գործերի նախարար Աբաս Արաղչիի հետ։ Բանակցություններում միջնորդի դեր է կատարել Կատարը, որը կողմերին է փոխանցել հաղորդագրությունները։

Axios-ի տվյալներով՝ Արաղչին ամերիկյան կողմին է փոխանցել Թեհրանի պայմանները բանակցությունները վերսկսելու և Հորմուզի նեղուցը բացելու համար։ Իրանն առաջարկել է մեկ շաբաթվա ընթացքում բացել նեղուցը և վերսկսել միջուկային բանակցությունները՝ պայմանով, որ ԱՄՆ-ը կվերացնի ռազմածովային շրջափակումը, կչեղարկի նավթի վաճառքի նկատմամբ սահմանված պատժամիջոցները և կվերականգնի տարածաշրջանում հրադադարի ռեժիմը։

Երեքշաբթի բանակցությունների ընթացքում ամերիկյան կողմը Իրանին հասկացրել է, որ Թեհրանը չի վերահսկում Հորմուզի նեղուցը և, հետևաբար, չի կարող պահանջներ ներկայացնել դրա գործունեության վերաբերյալ, հայտնել է Axios-ի աղբյուրը։

Միևնույն ժամանակ, նեղուցով նավերի երթևեկությունը շարունակվում է։ Ամերիկացի պաշտոնյաների տվյալներով՝ վերջին 72 ժամում Հորմուզի նեղուցով անցել է մոտ 60 մլն բարել նավթ։ Դա զգալիորեն պակաս է պատերազմի սկսվելուց առաջ տեղափոխվող ծավալներից, սակայն, ամերիկյան կողմի գնահատմամբ, արդեն օգնում է թուլացնել ճնշումը համաշխարհային շուկաների վրա։

Այսպիսով, Թրամփի հայտարարությունը վերջին առաջարկը մերժելու մասին չի նշանակում անուղղակի շփումների դադարեցում․ ամերիկացի պաշտոնյան պնդում է, որ կողմերը շարունակում են միջնորդների միջոցով քննարկել կարգավորման հնարավոր պայմանները։